By Bhimashankar Teli

ನವೆಂಬರ್ 1 – ಕನ್ನಡ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವದ ವಿಶೇಷ ಲೇಖನ

ಒಂದು ಭೂಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ರಾಜ್ಯವೆಂಬ ಹೆಸರು ಬರಬಹುದು. ಅದಕ್ಕೆ ಗಡಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಒಂದು ನಾಡನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದು ಕೇವಲ ಭೌಗೋಳಿಕ ಗಡಿಗಳಲ್ಲ. ಆ ನೆಲದ ಇತಿಹಾಸ, ಭಾಷೆ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಜನರ ಬದುಕು, ಚಿಂತನೆ, ಹೋರಾಟ ಮತ್ತು ಕಾಲದಿಂದ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಹರಿದುಬಂದ ಸಾಮೂಹಿಕ ನೆನಪುಗಳು ಒಂದು ನಾಡಿನ ನಿಜವಾದ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ.

ಕರ್ನಾಟಕವೂ ಅಂತಹ ಒಂದು ಅಸಾಧಾರಣ ಅಸ್ತಿತ್ವ.

ನವೆಂಬರ್ 1 ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದಿಂದ ಗುರುತಿಸಲಾದ ದಿನವಲ್ಲ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಚದುರಿಹೋಗಿದ್ದ ಕನ್ನಡ ಭಾಷಿಕ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಒಂದೇ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಚೌಕಟ್ಟಿನೊಳಗೆ ಸೇರಿದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಿನ. ಆದರೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸ 1956ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದರ ಬೇರುಗಳು ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ, ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ, ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ, ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಜನಪದಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಹರಡಿಕೊಂಡಿವೆ.

1. ಕರ್ನಾಟಕದ ಜನನ: ಒಂದು ದಿನದ ಘಟನೆ ಅಲ್ಲ, ಹಲವು ತಲೆಮಾರುಗಳ ಕನಸು

ಭಾರತ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆದ ನಂತರವೂ ಕನ್ನಡ ಭಾಷಿಕ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಒಂದೇ ಆಡಳಿತದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಹಳೆಯ ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನ, ಬಾಂಬೆ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿ, ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿ, ಹೈದರಾಬಾದ್ ಸಂಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಕೊಡಗು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಮಾತನಾಡುವ ಜನರು ಹಂಚಿಹೋಗಿದ್ದರು.

ಭಾಷೆ ಒಂದೇ ಆಗಿದ್ದರೂ ಆಡಳಿತ ಬೇರೆ, ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಬೇರೆ, ಕಾನೂನುಗಳು ಬೇರೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಬೇರೆ.

ಒಂದೇ ಭಾಷೆಯ ಜನರು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಅವರ ಭಾಷೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಸಹಜವಾಗಿಯೇ ಹಲವು ಅಡೆತಡೆಗಳು ಎದುರಾದವು.

ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಿಗರನ್ನು ಒಂದು ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಘಟಕದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಒಗ್ಗೂಡಿಸಬೇಕೆಂಬ ಚಿಂತನೆ ಬಲ ಪಡೆಯಿತು.

ಈ ಏಕೀಕರಣ ಚಳವಳಿಗೆ ಅಲೂರು ವೆಂಕಟರಾಯರು ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ್ದು. ಅವರನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕ ಏಕೀಕರಣದ ರೂವಾರಿ ಎಂದು ಗೌರವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರ ಬರಹಗಳು ಕನ್ನಡಿಗರಲ್ಲಿ ನಾಡಿನ ಇತಿಹಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿವು ಮತ್ತು ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಭಾವನೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದವು.

ಅವರೊಂದಿಗೆ ಅನೇಕ ಸಾಹಿತಿಗಳು, ಪತ್ರಕರ್ತರು, ಚಿಂತಕರು ಮತ್ತು ಹೋರಾಟಗಾರರು ಈ ಕನಸಿಗೆ ಧ್ವನಿಯಾದರು.

ಕೊನೆಗೆ, 1956ರ ನವೆಂಬರ್ 1ರಂದು ರಾಜ್ಯಗಳ ಪುನರ್‌ವಿಂಗಡಣೆಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಡಿ ಕನ್ನಡ ಭಾಷಿಕ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸಿ ವಿಶಾಲ ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು.

ನಂತರ 1973ರ ನವೆಂಬರ್ 1ರಂದು ಅಂದಿನ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಡಿ. ದೇವರಾಜ ಅರಸು ಅವರ ಆಡಳಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ‘ಕರ್ನಾಟಕ’ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು.

ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿಷಯವನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು. ಕರ್ನಾಟಕದ ಏಕೀಕರಣವೆಂದರೆ ಕೇವಲ ಭೂಪ್ರದೇಶಗಳ ವಿಲೀನವಲ್ಲ; ವಿಭಿನ್ನ ಆಡಳಿತಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬದುಕುತ್ತಿದ್ದ ಜನರಿಗೆ ಒಂದು ಸಾಮೂಹಿಕ ಗುರುತನ್ನು ನೀಡಿದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪ್ರಯತ್ನ.

ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ನವೆಂಬರ್ 1 ನಮ್ಮ ಪಾಲಿಗೆ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ನೆನಪು.

2. ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸ: ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳಿಗಿಂತ ದೊಡ್ಡದು ಅದರ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಕೊಡುಗೆ

ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಕೇವಲ ರಾಜಮನೆತನಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಓದುವುದು ಅದರ ನಿಜವಾದ ವೈಭವವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಮೌರ್ಯರ ಕಾಲದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಕದಂಬರು, ಪಶ್ಚಿಮ ಗಂಗರು, ಬಾದಾಮಿ ಚಾಲುಕ್ಯರು, ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟರು, ಕಲ್ಯಾಣ ಚಾಲುಕ್ಯರು, ಹೊಯ್ಸಳರು, ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರು ಅರಸರವರೆಗೆ ಈ ನೆಲ ಅನೇಕ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಿವರ್ತನೆಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.

ಬನವಾಸಿಯ ಕದಂಬರು ಕನ್ನಡವನ್ನು ಆಡಳಿತ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಬಳಸಿದ ಪ್ರಾಚೀನ ರಾಜವಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖರು. ಬಾದಾಮಿ ಚಾಲುಕ್ಯರ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪವು ಭಾರತೀಯ ಕಲಾ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದೆ.

ಐಹೊಳೆ, ಪಟ್ಟದಕಲ್ಲು ಮತ್ತು ಬಾದಾಮಿಯ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಗಳು ಕೇವಲ ಕಲ್ಲಿನ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲ. ಅವು ಆ ಕಾಲದ ಜನರ ಕಲ್ಪನಾಶಕ್ತಿ, ತಾಂತ್ರಿಕ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸೌಂದರ್ಯಪ್ರಜ್ಞೆಯ ಸಾಕ್ಷಿಗಳು.

ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟರ ಕಾಲದ ಎಲ್ಲೋರಾದ ಕೈಲಾಸ ದೇವಾಲಯವು ಭಾರತೀಯ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಯ ಅದ್ಭುತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.

ಹೊಯ್ಸಳರ ಬೇಲೂರು, ಹಳೇಬೀಡು ಮತ್ತು ಸೋಮನಾಥಪುರದ ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಕಲ್ಲಿನ ಮೇಲೆಯೇ ಒಂದು ನಾಗರಿಕತೆ ತನ್ನ ಕಥೆಯನ್ನು ಬರೆದಿಟ್ಟಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.

ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಹಂಪಿ ವ್ಯಾಪಾರ, ಆಡಳಿತ, ಕಲೆ, ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ನಗರ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟವನ್ನು ತಲುಪಿತ್ತು.

ಮೈಸೂರು ಅರಸರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ, ಸಂಗೀತ, ಕಲೆ, ಕೈಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಮಹತ್ವದ ಕೊಡುಗೆ ದೊರೆಯಿತು.

ಈ ಎಲ್ಲ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದಾಗ ಒಂದು ವಿಚಾರ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದ ವೈಭವ ಕೇವಲ ತನ್ನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳ ಬಲದಲ್ಲಿ ಇರಲಿಲ್ಲ; ಜ್ಞಾನ, ಕಲೆ, ವಾಣಿಜ್ಯ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದುಕಿಗೆ ಅದು ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಇತ್ತು.

3. ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆ: ಕೇವಲ ಸಂವಹನದ ಸಾಧನವಲ್ಲ, ಒಂದು ಚಿಂತನಾ ಪರಂಪರೆ

ಭಾಷೆ ಎಂದರೆ ನಾವು ಮಾತನಾಡಲು ಬಳಸುವ ಪದಗಳ ಸಂಗ್ರಹ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಒಂದು ಸಮಾಜ ಹೇಗೆ ಯೋಚಿಸುತ್ತದೆ, ಹೇಗೆ ಬದುಕುತ್ತದೆ, ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಗ್ರಹಿಸುತ್ತದೆ, ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವೂ ಹೌದು.

ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಇತಿಹಾಸವೂ ಅಷ್ಟೇ ವಿಶಾಲವಾದದ್ದು.

ಹಲ್ಮಿಡಿ ಶಾಸನವು ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಾಚೀನ ಶಾಸನ ಪರಂಪರೆಯ ಮಹತ್ವದ ದಾಖಲೆ. ಕನ್ನಡದ ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಕ್ರಿ.ಶ. 9ನೇ ಶತಮಾನದ ಈ ಕೃತಿ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರೌಢತೆ ಮತ್ತು ಕಾವ್ಯ ಪರಂಪರೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.

ಪಂಪ, ರನ್ನ, ಪೊನ್ನರು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಎತ್ತರ ನೀಡಿದರು.

ವಚನ ಚಳವಳಿಯ ಬಸವಣ್ಣ, ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿ, ಅಲ್ಲಮಪ್ರಭು ಮುಂತಾದವರು ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಅರಮನೆಗಳಿಂದ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಬದುಕಿನತ್ತ ತಂದರು.

ವಚನಗಳು ದೇವರು, ಧರ್ಮ, ಕಾಯಕ, ದಾಸೋಹ, ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಘನತೆಯ ಕುರಿತು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿದವು.

ಬಸವಣ್ಣನವರ ಕಾಯಕ ಮತ್ತು ದಾಸೋಹದ ಚಿಂತನೆಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ನ್ಯಾಯದ ಚರ್ಚೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತವಾಗಿವೆ.

ಹರಿದಾಸ ಪರಂಪರೆಯ ಪುರಂದರದಾಸರು ಮತ್ತು ಕನಕದಾಸರು ಸಂಗೀತ ಹಾಗೂ ಭಕ್ತಿಸಾಹಿತ್ಯದ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜದೊಂದಿಗೆ ಸಂವಾದ ನಡೆಸಿದರು.

ಆಧುನಿಕ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಕುವೆಂಪು, ಬೇಂದ್ರೆ, ಶಿವರಾಮ ಕಾರಂತ, ಮಾಸ್ತಿ ವೆಂಕಟೇಶ ಅಯ್ಯಂಗಾರ್, ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ ಅಡಿಗ, ಯು.ಆರ್. ಅನಂತಮೂರ್ತಿ, ಗಿರೀಶ್ ಕಾರ್ನಾಡ್ ಮತ್ತು ಅನೇಕರು ಕನ್ನಡದ ಚಿಂತನಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು.

ಕುವೆಂಪು ಅವರ ‘ವಿಶ್ವಮಾನವ’ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಕನ್ನಡದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಿಂತನೆಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಮಾನವೀಯತೆಯ ಆಯಾಮವನ್ನು ನೀಡಿತು.

ಕನ್ನಡದ ಶಕ್ತಿ ಅದರ ಪ್ರಾಚೀನತೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಿಲ್ಲ. ಕಾಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಲ್ಲಿದೆ.

ಇಂದು ಕನ್ನಡವು ಸಾಹಿತ್ಯದ ಭಾಷೆಯೂ ಹೌದು, ವಿಜ್ಞಾನದ ಭಾಷೆಯಾಗುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಭಾಷೆಯೂ ಹೌದು. ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ, ವೈದ್ಯಕೀಯ, ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಬೇಕಾದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.

ಭಾಷೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅಭಿಮಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಅದರಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದು ಬಹುಶಃ ಇನ್ನೂ ದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆ.

4. ಒಂದೇ ಕರ್ನಾಟಕದೊಳಗೆ ಹಲವು ಕರ್ನಾಟಕಗಳು

ಕರ್ನಾಟಕದ ಸೌಂದರ್ಯ ಅದರ ವೈವಿಧ್ಯದಲ್ಲಿದೆ.

ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಬಯಲುಸೀಮೆ, ಕರಾವಳಿಯ ಸಮುದ್ರ ತೀರ, ಮಲೆನಾಡಿನ ಹಸಿರು ಪರ್ವತಗಳು, ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದ ಕೃಷಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನೆಲೆಗಳು, ಹಳೆಯ ಮೈಸೂರು ಭಾಗದ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರು ಮಹಾನಗರದ ಆಧುನಿಕ ಜೀವನಶೈಲಿ — ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸೇರಿಯೇ ಕರ್ನಾಟಕ.

ವಿಜಯಪುರದ ಗೋಳಗುಮ್ಮಟದ ಗುಮ್ಮಟದಡಿ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುವ ಇತಿಹಾಸ, ಬಾದಾಮಿಯ ಗುಹಾಂತರ ದೇವಾಲಯಗಳ ಕಲಾ ವೈಭವ, ಹಂಪಿಯ ಅವಶೇಷಗಳಲ್ಲಿರುವ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ನೆನಪು, ಕೊಡಗಿನ ಕಾಫಿ ತೋಟಗಳು, ಮಲೆನಾಡಿನ ಮಳೆ, ಕರಾವಳಿಯ ಯಕ್ಷಗಾನ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿ — ಇವುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಈ ನಾಡಿನ ವಿಭಿನ್ನ ಮುಖಗಳು.

ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿ, ಎಣ್ಣೆಗಾಯಿ ಮತ್ತು ಶೇಂಗಾ ಚಟ್ನಿಯ ರುಚಿ ಒಂದು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಬದುಕಿನ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವಾದರೆ, ಕರಾವಳಿಯ ನೀರ್ ದೋಸೆ, ಮೀನು ಪದಾರ್ಥಗಳು ಮತ್ತು ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ಆಧಾರಿತ ಅಡುಗೆ ಸಮುದ್ರದೊಂದಿಗಿನ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ.

ಮಲೆನಾಡಿನ ಕಾಡು, ಕಾಫಿ ಮತ್ತು ಮಳೆ ಅಲ್ಲಿನ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿವೆ.

ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದ ರಾಗಿ ಮುದ್ದೆ, ಸೊಪ್ಪಿನ ಸಾರು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಅಲ್ಲಿನ ನೆಲದೊಂದಿಗೆ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡಿವೆ.

ಇಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ಹಲವು ಉಪಭಾಷೆಗಳಿವೆ. ಧಾರವಾಡದ ಕನ್ನಡ, ಮೈಸೂರಿನ ಕನ್ನಡ, ಕರಾವಳಿಯ ಕನ್ನಡ, ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕದ ಕನ್ನಡ — ಪ್ರತಿಯೊಂದಕ್ಕೂ ತನ್ನದೇ ಆದ ಸೊಗಡು ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸವಿದೆ.

ತುಳು, ಕೊಂಕಣಿ, ಕೊಡವ, ಉರ್ದು, ಬ್ಯಾರಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಭಾಷಾ ಸಮುದಾಯಗಳೂ ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬದುಕಿನ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಭಾಗಗಳಾಗಿವೆ.

ಹೀಗಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಗುರುತನ್ನು ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಉಡುಗೆ, ಆಹಾರ, ಉಚ್ಚಾರಣೆ ಅಥವಾ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಹುಡುಕುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ.

ವೈವಿಧ್ಯವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡೇ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನಿಂದ ಬದುಕುವುದು ಕರ್ನಾಟಕದ ನಿಜವಾದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಶಕ್ತಿ.

5. ನದಿಗಳು, ಪರ್ವತಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿ: ಕರ್ನಾಟಕದ ಜೀವನಾಡಿ

ಕರ್ನಾಟಕದ ಭೌಗೋಳಿಕ ವೈವಿಧ್ಯವೂ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿದೆ.

ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಹಸಿರು ಕಾಡುಗಳು, ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರದ ಕರಾವಳಿ, ದಖನ್ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯ ವಿಶಾಲ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ನದಿಗಳ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳು ರಾಜ್ಯದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತವೆ.

ಕಾವೇರಿ, ಕೃಷ್ಣಾ, ತುಂಗಭದ್ರಾ, ಭೀಮಾ, ಘಟಪ್ರಭಾ, ಮಲಪ್ರಭಾ, ಶರಾವತಿ, ನೇತ್ರಾವತಿ, ಹೇಮಾವತಿ ಮತ್ತು ಕಬಿನಿ ಮುಂತಾದ ನದಿಗಳು ಈ ನೆಲದ ಕೃಷಿ, ಕುಡಿಯುವ ನೀರು, ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತವೆ.

ಜೋಗ ಜಲಪಾತದ ವೈಭವ, ಕುದುರೆಮುಖದ ಪರ್ವತಗಳು, ಆಗುಂಬೆಯ ಮಳೆಕಾಡುಗಳು, ಕೊಡಗಿನ ಬೆಟ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಬಂಡೀಪುರದ ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂಪತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯನ್ನು ಸಾರುತ್ತವೆ.

ಆದರೆ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಈ ಕೊಡುಗೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ ನಮ್ಮ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯೂ ಇದೆ.

ಅರಣ್ಯ ನಾಶ, ಕೆರೆಗಳ ಒತ್ತುವರಿ, ಅಂತರ್ಜಲ ಕುಸಿತ, ನದಿ ಮಾಲಿನ್ಯ, ಅತಿಯಾದ ನಗರೀಕರಣ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲುಗಳಾಗಿವೆ.

ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೆರೆಗಳ ನಗರವಾಗಿದ್ದ ಬೆಂಗಳೂರು ಇಂದು ನೀರಿನ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಯೋಚಿಸಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದೆ.

ನದಿಗಳ ನೀರನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ವಿವಾದಗಳ ಹಿಂದೆ ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯವಿಲ್ಲ; ಕೃಷಿ, ಕುಡಿಯುವ ನೀರು, ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಜನರ ಬದುಕಿನ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿವೆ.

ಪ್ರಕೃತಿಯನ್ನು ಕೇವಲ ಸಂಪನ್ಮೂಲವಾಗಿ ನೋಡುವ ಬದಲು, ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿಗೆ ನಾವು ಒಪ್ಪಿಸಬೇಕಾದ ಜೀವಂತ ಆಸ್ತಿಯಾಗಿ ನೋಡಬೇಕಾಗಿದೆ.

6. ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಿಂತನೆ: ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಮತ್ತು ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವ ನೆಲ

ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸುಧಾರಣೆಯ ಪರಂಪರೆಗೂ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಥಾನವಿದೆ.

ಬಸವಣ್ಣನವರ ಅನುಭವ ಮಂಟಪದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ, ವಚನಕಾರರ ಸಮಾನತೆಯ ಚಿಂತನೆ, ಕನಕದಾಸರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಸುಧಾರಕರ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿದ್ದ ಅಸಮಾನತೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದವು.

ಶಿಕ್ಷಣ, ಮಹಿಳೆಯರ ಘನತೆ, ಜಾತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ದುಡಿಮೆಯ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ಕುರಿತು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಚಳವಳಿಗಳು ನಡೆದಿವೆ.

ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದ ಚಿಂತನೆಗೂ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ದೊರೆಯಿತು. ಕಿತ್ತೂರು ರಾಣಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಮತ್ತು ಸಂಗೊಳ್ಳಿ ರಾಯಣ್ಣರ ಹೋರಾಟಗಳು ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ವಿರೋಧಿ ಪ್ರತಿರೋಧದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಸ್ಮರಣೀಯವಾಗಿವೆ.

ಒನಕೆ ಓಬವ್ವಳ ಧೈರ್ಯ, ಬೆಳವಡಿ ಮಲ್ಲಮ್ಮಳ ಸಾಹಸ, ಅಬ್ಬಕ್ಕ ರಾಣಿಯ ಪ್ರತಿರೋಧ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಪಾತ್ರ ಎಷ್ಟು ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತವೆ.

ಇಂತಹ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಹಿಂದಿನವರನ್ನು ಹೊಗಳುವುದಲ್ಲ. ಅವರು ಎತ್ತಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಇಂದಿನ ಸಮಾಜದ ಎದುರು ಮತ್ತೆ ಇಡುವುದೂ ಹೌದು.

7. ಆಧುನಿಕ ಕರ್ನಾಟಕ: ಐಟಿ ರಾಜಧಾನಿಯಿಂದ ಕೃಷಿ ನೆಲದವರೆಗೆ

ಇಂದಿನ ಕರ್ನಾಟಕವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುವಾಗ ಬೆಂಗಳೂರನ್ನು ಮರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ಬೆಂಗಳೂರು ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಸ್ಟಾರ್ಟ್‌ಅಪ್‌ಗಳು, ಜೈವಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಸಂಶೋಧನೆ, ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣದ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ.

ಇಸ್ರೋ, ಐಐಎಸ್‌ಸಿ, ಐಐಎಂ ಬೆಂಗಳೂರು, ಅನೇಕ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕಂಪನಿಗಳು ಕರ್ನಾಟಕದ ಜಾಗತಿಕ ಗುರುತನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿವೆ.

ಆದರೆ ಕರ್ನಾಟಕವೆಂದರೆ ಬೆಂಗಳೂರು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ.

ಬೆಳಗಾವಿಯ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ-ಧಾರವಾಡದ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ಮಂಗಳೂರಿನ ಬಂದರು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರ, ಮೈಸೂರಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪರಂಪರೆ, ಕಲಬುರಗಿಯ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳು, ಬಳ್ಳಾರಿ ಮತ್ತು ವಿಜಯನಗರದ ಖನಿಜ ಸಂಪತ್ತು, ಕೊಡಗಿನ ಕಾಫಿ ಉತ್ಪಾದನೆ — ಇವೆಲ್ಲವೂ ರಾಜ್ಯದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ವಿಭಿನ್ನ ಆಯಾಮಗಳು.

ಒಂದೆಡೆ ಜಾಗತಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕಂಪನಿಗಳಿವೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಮಳೆಗಾಗಿ ಆಕಾಶದತ್ತ ನೋಡುವ ರೈತನಿದ್ದಾನೆ.

ಒಂದೆಡೆ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ ಮತ್ತು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಶೋಧನೆ ಇದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳಿಗಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿರುವ ಯುವಜನರಿದ್ದಾರೆ.

ಈ ಎರಡು ಕರ್ನಾಟಕಗಳ ನಡುವಿನ ಅಂತರವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು ಇಂದಿನ ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಮುಂದಿರುವ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಜವಾಬ್ದಾರಿ.

ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಅರ್ಥ ಕೇವಲ ರಾಜ್ಯದ ಒಟ್ಟು ಆದಾಯ ಹೆಚ್ಚುವುದಲ್ಲ. ಆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಫಲ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಎಷ್ಟು ತಲುಪಿದೆ ಎಂಬುದೂ ಮುಖ್ಯ.

8. ಇಂದಿನ ಕರ್ನಾಟಕ ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು

ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಎಷ್ಟು ಮುಖ್ಯವೋ, ನಮ್ಮ ಕೊರತೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದೂ ಅಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯ.

• ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಕಲ್ಯಾಣ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು?
• ರೈತರ ಆದಾಯ ಮತ್ತು ಕೃಷಿಯ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಸುಧಾರಿಸುವುದು?
• ಕನ್ನಡ ಮಾಧ್ಯಮದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಒದಗಿಸುವುದು?
• ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸಂಚಾರ ದಟ್ಟಣೆ, ನೀರಿನ ಸಮಸ್ಯೆ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು?
• ಕನ್ನಡವನ್ನು ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದ ಜ್ಞಾನ, ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಹೇಗೆ ಬೆಳೆಸುವುದು?
• ಯುವಜನರು ಉದ್ಯೋಗಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ಊರುಗಳನ್ನು ತೊರೆಯಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೇಗೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು?
• ಅರಣ್ಯ, ನದಿ, ಕೆರೆ ಮತ್ತು ಕೃಷಿಭೂಮಿಯನ್ನು ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿಗೆ ಹೇಗೆ ಉಳಿಸುವುದು?

ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರ ಹುಡುಕದೆ ಕೇವಲ ಉತ್ಸವಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುವುದರಿಂದ ಒಂದು ರಾಜ್ಯದ ನಿಜವಾದ ಪ್ರಗತಿ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.

ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವವು ನಮ್ಮ ಸಾಧನೆಗಳ ಸಂಭ್ರಮದ ಜೊತೆಗೆ, ಸಾಧಿಸಬೇಕಾದ ಗುರಿಗಳ ನೆನಪೂ ಆಗಬೇಕು.

9. ಕನ್ನಡಿಗರಾಗಿರುವುದು ಎಂದರೆ ಏನು?

ಕನ್ನಡಿಗರಾಗಿರುವುದು ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಕನ್ನಡ ಮಾತನಾಡುವುದು ಮಾತ್ರವೇ? ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುವವನಿಗೆ ಕನ್ನಡದ ಇತಿಹಾಸ ತಿಳಿದಿರಬೇಕೆಂದಿಲ್ಲ. ಕನ್ನಡದ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಕೇಳುವವನಿಗೆ ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಅರ್ಥ ತಿಳಿದಿರಬೇಕೆಂದಿಲ್ಲ. ಕನ್ನಡದ ಧ್ವಜವನ್ನು ಹಾರಿಸುವವನಿಗೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಭೌಗೋಳಿಕ ವೈವಿಧ್ಯದ ಪರಿಚಯವಿರಬೇಕೆಂದಿಲ್ಲ.

ಆದರೆ ಈ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಅರಿಯುವ ಪ್ರಯತ್ನವೇ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ತನ್ನ ನಾಡಿನೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಆಳವಾಗಿ ಬೆಸೆಯುತ್ತದೆ. ಕನ್ನಡದ ಮೇಲಿನ ಅಭಿಮಾನ ಇತರ ಭಾಷೆಗಳ ಮೇಲಿನ ತಿರಸ್ಕಾರವಾಗಬಾರದು. ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿ ಇತರರ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಕೀಳಾಗಿ ನೋಡುವ ಮನೋಭಾವವಾಗಬಾರದು.

ಕನ್ನಡವನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಬೇರೆ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸವೇ ವಿವಿಧ ಭಾಷೆಗಳು, ಧರ್ಮಗಳು, ಸಮುದಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತಾ ಬೆಳೆದ ಇತಿಹಾಸವಾಗಿದೆ.

ಕನ್ನಡದ ಅಸ್ಮಿತೆ ಎಂದರೆ ಒಂದು ವಿಶಾಲವಾದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಗುರುತು. ಅದರಲ್ಲಿ ಸಹಬಾಳ್ವೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ಕಲೆ, ವಿಚಾರ, ಮಾನವೀಯತೆ ಮತ್ತು ವೈವಿಧ್ಯಕ್ಕೆ ಗೌರವವೂ ಸೇರಿವೆ.

10. ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿಗೆ ನಾವು ಯಾವ ಕರ್ನಾಟಕವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ?

1956ರಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯರು ಒಂದುಗೂಡಿಸಿದ ಕರ್ನಾಟಕವನ್ನು ನಾವು ಇಂದು ಪಡೆದಿದ್ದೇವೆ. ಅದು ಅವರ ಕನಸಿನ ಫಲ.

ಆದರೆ ಮುಂದಿನ ಐವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಕರ್ನಾಟಕ ಹೇಗಿರಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಹೊಣೆ ನಮ್ಮ ಮೇಲಿದೆ.

ನಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನ ಕಲಿಯುವಂತಾಗಬೇಕು. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನೆ ಮಾಡುವಂತಾಗಬೇಕು. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ರೂಪಿಸುವಂತಾಗಬೇಕು. ಜಗತ್ತಿನ ಯಾವುದೇ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರೂ ತಮ್ಮ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳದಂತಾಗಬೇಕು.

ರೈತನ ಮಗನಿಗೂ, ಕಾರ್ಮಿಕನ ಮಗಳಿಗೂ, ಹಳ್ಳಿಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗೂ, ನಗರದ ಯುವಕನಿಗೂ ಸಮಾನ ಅವಕಾಶಗಳು ದೊರೆಯುವ ಕರ್ನಾಟಕವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ.

ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಎಂದರೆ ಕೆಲವು ನಗರಗಳು ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುವುದಲ್ಲ; ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಭಾಗವೂ ತನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬೆಳೆಯುವುದಾಗಿದೆ.

ನಾವು ಹೆಮ್ಮೆಪಡುವ ಕರ್ನಾಟಕ ಕೇವಲ ಭವ್ಯ ದೇವಾಲಯಗಳ, ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೋಟೆಗಳ, ಸಾಹಿತ್ಯದ, ಸಂಗೀತದ ಅಥವಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಕರ್ನಾಟಕವಾಗಿರಬಾರದು. ಅದು ಸಮಾನ ಅವಕಾಶಗಳ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮನೋಭಾವದ, ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ, ಪರಿಸರ ಕಾಳಜಿಯ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಕರ್ನಾಟಕವೂ ಆಗಬೇಕು.

ಕೊನೆಯ ಮಾತು: ಕರ್ನಾಟಕವೆಂಬುದು ಒಂದು ಭಾವನೆ, ಒಂದು ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ

ಒಂದು ನಾಡನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವುದು ಎಂದರೆ ಅದರ ಹಿಂದಿನ ವೈಭವವನ್ನು ಮಾತ್ರ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಲ್ಲ. ಅದರ ಇಂದಿನ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಂಡು, ನಾಳೆಯ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳಿಗಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದೂ ಹೌದು.

ನಮ್ಮ ಪೂರ್ವಜರು ನಮಗೆ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟರು. ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಕೊಟ್ಟರು. ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಕೊಟ್ಟರು. ಒಂದುಗೂಡಿದ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಕೊಟ್ಟರು. ನಾವು ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿಗೆ ಏನನ್ನು ಕೊಡಲಿದ್ದೇವೆ?

ಕೇವಲ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವದ ಧ್ವಜವನ್ನೇ? ಅಥವಾ ಹೆಮ್ಮೆಪಡುವಂತಹ ಸಮಾಜವನ್ನೂ? ಕೇವಲ ನಾಡಗೀತೆಯನ್ನೇ? ಅಥವಾ ಅದರಲ್ಲಿರುವ ವಿಶಾಲ ಮಾನವೀಯತೆಯ ಆಶಯವನ್ನೂ? ಕೇವಲ ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನೇ? ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಉತ್ತಮವಾದ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನೂ? ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ನಮ್ಮ ಬದುಕು ನೀಡುವ ಉತ್ತರವೇ ಕರ್ನಾಟಕದ ನಿಜವಾದ ಮುಂದಿನ ಅಧ್ಯಾಯ. ಕರ್ನಾಟಕವನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವುದು ಎಂದರೆ ಅದರ ನೆಲ, ಭಾಷೆ, ಜನ, ಪ್ರಕೃತಿ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವುದು. ನವೆಂಬರ್ 1 ನಮಗೆ ಒಂದು ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ. ಉಳಿದ 364 ದಿನಗಳು ಆ ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬದುಕುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನೆನಪಿಸಬೇಕು.

ಕರ್ನಾಟಕ ಕೇವಲ ನಾವು ವಾಸಿಸುವ ಭೂಪ್ರದೇಶವಲ್ಲ; ನಮ್ಮ ಹಿಂದಿನ ತಲೆಮಾರುಗಳು ರೂಪಿಸಿದ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರುಗಳಿಗೆ ನಾವು ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕಾದ ಭವಿಷ್ಯದ ನಡುವಿನ ಒಂದು ಜೀವಂತ ಸೇತುವೆ.

ಸಿರಿಗನ್ನಡಂ ಗೆಲ್ಗೆ, ಸಿರಿಗನ್ನಡಂ ಬಾಳ್ಗೆ!